De belangrijke rol van kauwen, blazen en zuigen
Als je peuter vrolijk bellen blaast in de tuin of geniet van een worteltje, lijkt het simpel kinderspel. Echter, er gebeurt veel meer dan je denkt.
De tong, lippen, wangen en kaakspieren werken constant samen. Niet alleen om te eten en te praten, maar ook om de groei van het gezicht en het gebit te ondersteunen. Juist in de peuter- en kleuterjaren wordt de basis gelegd voor een gezonde ontwikkeling. Ouders letten vaak op rechte tanden of een duidelijke uitspraak, maar de functie van de mond begint al veel eerder. Hoe een kind eet, ademt, kauwt, slikt en de tong gebruikt, heeft een directe invloed op de ontwikkeling van de kaken en daarmee op de vorm van het gezicht.
De tong als onderschatte architect van het gezicht
De tong wordt vaak gezien als een spier die nodig is om te eten en te praten. Echter, de tong heeft nog een essentiële taak. In rust hoort deze tegen het gehemelte te liggen. Hierdoor ontstaat een lichte, constante druk die helpt bij het breed en symmetrisch ontwikkelen van de bovenkaak. Als een kind veel door de mond ademt of de tong laag in de mond houdt, ontbreekt deze natuurlijke ondersteuning. Hierdoor kan de bovenkaak smaller groeien, wat ruimtegebrek voor tanden en kiezen kan veroorzaken en zelfs de gezichtsontwikkeling kan beïnvloeden. Functionaliteit en groei gaan dus hand in hand.
Waarom kauwen van groot belang is
Hoewel kauwen vanzelfsprekend lijkt, eten veel kinderen tegenwoordig vooral zachte voeding. Voor een gezonde mondontwikkeling is het juist cruciaal om voeding aan te bieden waarop stevig gekauwd moet worden. Kauwen activeert de kaakspieren en geeft belangrijke groeiprikkels aan de kaken. Denk hierbij aan een appel, komkommer, paprika of een stevige broodkorst. Probeer bijvoorbeeld eens een hele appel te geven in plaats van in partjes. Het afhappen vraagt meer van de lippen, tong en kaakspieren en is daardoor een goede oefening voor de mond. Kauwen kan dus gezien worden als de workout voor de mond.
Blazen en zuigen als waardevolle mondoorzaak
Ook blazen en zuigen dragen bij aan de ontwikkeling van de mondspieren. Wanneer kinderen bellen blazen, een veertje wegblazen of drinken met een rietje, oefenen ze op een speelse wijze de samenwerking tussen lippen, wangen en tong. Het is leuk voor kinderen, maar tevens een waardevolle training voor de mondspieren. Kleine signalen met grote betekenis
Soms geven kinderen zelf al aan dat de mondfunctie extra aandacht behoeft. Denk aan een open mond in rust, veel mond ademen, snurken, regelmatig kwijlen of moeite met kauwen. Ook spraakproblemen kunnen soms in verband worden gebracht met de manier waarop de mondspieren samenwerken.
Als meerdere van deze signalen aanwezig zijn of langdurig aanhouden, is het verstandig om hier verder naar te laten kijken.
De invloed van goede mondgewoonten op de totale ontwikkeling
Logopedisten die gespecialiseerd zijn in Oro-Myofunctionele Therapie (OMFT), kijken niet alleen naar spraak, maar ook naar ademhaling, tongpositie, slikgedrag en de ontwikkeling van het gezicht en gebit. Vaak wordt er samengewerkt met tandartsen, orthodontisten, mondhygiënisten en KNO-artsen. Soms kan ook een osteopaat ingeschakeld worden als houdings- of bewegingspatronen een rol lijken te spelen. Gezonde mondgewoonten komen zelden voort uit isolatie van één aspect. Het draait om het geheel.
Vind een OMFT-specialist bij jou in de buurt via: OMFT